Cookie Policy

Alkmaar.nl gebruikt cookies.
Cookies instellen en meer informatie

Buren, bouwen en de wet

Home > Inwoners > Bouwen en Wonen > Buren, bouwen en de wet

Buren, bouwen en de wet

Uw erf afscheiden kan op een aantal manieren. Dat kan met paaltjes en draad, een hekwerk, een heg of een schutting. Bij het plaatsen van een afsluiting is het van belang precies te weten waar de erfgrens ligt. Bij twijfel vraagt u bij het Kadaster na waar de grens precies ligt. Een eigenaar kan van de buurman of-vrouw eisen dat ze de kosten van een afscheiding of afsluiting gezamenlijk betalen.

Erf- en perceelafscheidingen

Lees meer over de regels

Een scheidsmuur op de erfgrens

Achter de voorgevelrooilijn, pal tegen de grens van het naburig erf, mag u op uw eigen erf altijd een scheidsmuur plaatsen tot 2 meter hoogte, tenzij uw erf aan de openbare weg of openbaar groen ligt, want dan bedraagt de maximale hoogte 1 meter. Onder een muur verstaat de wetgever iedere ondoorzichtige afsluiting van steen, hout, matglas, plastic, versterkte rietmatten of ander daarvoor geschikt materiaal.

De ene buur kan, zonodig via de burgerrechter, vorderen dat de andere buur er aan meewerkt dat op de erfscheiding een scheidsmuur van 2 m hoogte wordt geplaatst. Dus voor de ene helft op het erf van de één en voor de andere helft op het erf van de ander. Zo’n scheidsmuur is gezamenlijk eigendom en de eigenaars van zo’n muur, zegt de wet, dragen gezamenlijk de kosten. Deze regeling geldt niet buiten de bebouwde kom en ook niet als uw naburig erf een openbare weg of openbaar water is.
Meer informatie over het plaatsen van een erfafscheiding of scheidsmuur met of zonder omgevingsvergunning vindt u op de website van de rijksoverheid.

Let op: Naast de regeling in het burenrecht is ook de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Wabo) over erf- & perceelafscheidingen (scheidsmuren) van toepassing.
Doe op het omgevingsloket een vergunningcheck en bekijk of de erfafscheiding die u wilt plaatsen vergunningplichtig is.

Beplanting

Wanneer u beplanting gebruikt als erfafscheiding stelt de gemeente geen eisen over de hoogte van die beplanting, behalve als die beplanting aan het wegverkeer het vrije uitzicht belemmert of op andere wijze hinder of gevaar oplevert. De overige regels voor bijvoorbeeld de plaats en hoogte van beplanting als erfafscheiding staan vermeld in het Burgerlijk Wetboek.
Uiteraard mag u bomen, heesters en heggen in uw tuin planten. In artikel 5:42 van het Burgelijk Wetboek is aangegeven dat bomen minimaal 2 meter en heggen of heesters 50 cm uit de erfgrens mogen staan tenzij in een plaatselijk verordening anders is bepaald. In de gemeente Alkmaar is echter een kleinere afstand toegestaan. In de Bomenverordening vastgesteld dat bomen minimaal 0,5 meter uit de erfgrens mogen staan. Echter voor heggen of heesters geldt geen minimale afstand. De afstand moet u meten vanuit het midden van de voet van de boom, heg of heester. Wordt er binnen die toegestane afstand wel aangeplant, dan is dat een onrechtmatige situatie. U kunt de rechter dan een machtiging vragen tot verwijdering van de boom. Alleen met toestemming van uw buren is dichter op de erfgrens plaatsen geen probleem. Let op: Die toestemming heeft pas werking tegenover latere buren als hij via de notaris als erfdienstbaarheid wordt gevestigd en wordt geregistreerd bij het Kadaster.

Wortels en overhangende takken

Wanneer de takken van een boom van de buren boven uw tuin hangen, kunt u de buren vragen de takken af te zagen. Zij zullen dat moeten doen. Doen ze dit niet? Dan kunt u de takken zelf verwijderen, nadat u uw buren schriftelijk (het liefst aangetekend) heeft ingelicht. U mag bij het snoeien de grond van de buren niet betreden. Doorschietende wortels mag u altijd doorzagen en verwijderen. Vruchten van bijvoorbeeld een appelboom worden uw eigendom, zodra ze rijp uit de boom op uw terrein vallen. Plukrecht heeft u niet. In geval van onenigheid over snoeien van een boom die lucht en licht wegneemt, kunt u de rechter om een uitspraak vragen.

Steigerrecht

Wanneer de buren bepaalde werkzaamheden aan hun huis alleen kunnen verrichten door tijdelijk gebruik te maken van uw grond, dan mag u dat niet weigeren. Wel zullen uw buren dat op een behoorlijke manier aan u moeten melden en schade die hierdoor ontstaat moeten vergoeden. U kunt alleen weigeren of uitstellen als u daar gewichtige redenen voor heeft.

Afwatering

U bent verplicht uw daken en goten zo in te richten dat u het regenwater niet op het terrein van anderen loost, maar op eigen terrein.

Ramen

Belangrijk is waar u uw raam wilt plaatsen. In een muur die minder dan twee meter vanaf de erfgrens staat mogen geen doorzichtige vensters geplaatst worden. Staat uw muur wel minstens twee meter vanaf de erfgrens, dan mag u met een omgevingsvergunning wel vensters plaatsen die uitzicht geven op het erf van de buren. Lees meer hierover op rijksoverheid.nl

Balkons en Dakterrassen

Voor balkons en dakterrassen geldt, net als bij ramen, de twee meter grens. De uiterste rand van het balkon of dakterras moet zich minstens twee meter uit de erfgrens bevinden. Binnen die afstand is een balkon of dakterras niet toegestaan, tenzij de buren toestemming verleend hebben of wanneer het grenst aan een openbare weg of water. Alleen als de afstand van de uiterste punt van het balkon tot de erfgrens twee meter of meer is mag u een balkon maken.

Overstekende bouw

Het kan voorkomen dat een gedeelte van uw bouwwerk over de perceelsgrens is gebouwd of na verloop van tijd is gaan overhellen. Dat kan het geval zijn bij een fundering, dakoverstek of soms zelfs bij een muur. Het wegnemen van het overstekende gedeelte kan in sommige gevallen onevenredig nadeel voor u met zich meebrengen. U kunt in dat geval via de burgerrechter vorderen dat de bestaande toestand -tegen betaling van een schadevergoeding- wordt gelegaliseerd. Als u te kwader trouw bent of anderszins grove schuld in het spel is, gaat dit verhaal natuurlijk niet op.

Gezamenlijk eigendom

Als er sprake is van gezamenlijk eigendom, dan spreekt de wetgever van mandeligheid. Bijvoorbeeld de bouwmuur tussen twee woningen of een schutting op de erfscheiding. Bij een mandelige muur heeft u het recht van “inbalken”. Dit betekent dat u dan tot op de helft van de dikte van de muur balken en ankers mag aanbrengen of vervangen, tenzij aan de muur en de daarmee verbonden werken schade wordt toegebracht. De buur kan verlangen dat vóór de aanvang van het werk deskundigen de werkwijze vaststellen. U hebt het recht om tegen een mandelige muur aan te bouwen en het recht om tot op de helft van de scheidsmuur een goot te leggen. U moet het water op eigen erf lozen. Mandelige zaken moeten op kosten van alle mede-eigenaren worden onderhouden, gereinigd en zo nodig vernieuwd.

Gemeente- en privaatrecht

Heeft u met uw buren een geschil over erfafscheidingen, beplanting, gezamenlijk eigendom, dan is dat een privaatrechtelijke aangelegenheid. Hier bemoeit de gemeente zich niet mee. U kunt terecht bij een instantie voor rechtshulp.

De Wet algemene bepalingen omgevingsrecht en het Burgerlijk Wetboek

In de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Wabo) staat vermeld, dat als u wilt bouwen u toestemming, ofwel een omgevingsvergunning nodig heeft van de gemeente. De wet geeft aan, aan welke eisen de gemeente moet toetsen voor het afgeven van een omgevingsvergunning. Het is mogelijk dat de gemeente op grond van de Wabo de omgevingsvergunning moet verlenen, terwijl de buren geen toestemming geven. U heeft dan wel een omgevingsvergunning, maar u kunt dan toch niet bouwen.

De wetgever gaat er namelijk vanuit dat buren dit onderling, in goed overleg, kunnen regelen. Mocht dit niet het geval zijn, dan kan men op grond van het Burgerlijk Wetboek zijn recht halen, eventueel via de kantonrechter. De gemeente speelt in dergelijke situaties geen rol. 

Anders is het als een bouwplan niet past binnen het bestemmingsplan. Mocht de gemeente toch medewerking willen verlenen aan een dergelijk bouwplan, dan kan zij dit doen door het voeren van een afwijkingsprocedure in het kader van de Wet ruimtelijke ordening. In die gevallen, weegt de gemeente wel de belangen van derden af. Mocht uiteindelijk blijken dat de belangen van derden, bijvoorbeeld de directe buren, onevenredig geschaad zouden worden, dan zou zij de aanvraag om vergunning kunnen weigeren.

Vragen

Naast een omgevingsvergunning voor de activiteit bouwen kunt u bij (ver)bouwen van uw woning ook te maken krijgen met andere activiteiten waarvoor u een omgevingsvergunning nodig heeft. Denk hierbij bijvoorbeeld aan het veranderen van een monumenten, het aanleggen van een uitrit, het slopen van een woning of een het kappen van een boom.

Het is daarom verstandig bij ieder bouwplan contact op te nemen met de unit Vergunning en subsidieverlening via 14 072. U kunt ook mailen naar omgevingsvergunning@alkmaar.nl

 Link naar dit onderwerp op Rechtspraak.nl

Laatste wijziging: 24 oktober 2017